Boğazına Yiyecek veya Başka Bir Madde Takılan Kişi Ne Yapmalıdır?

Boğaz da herhangi bir yiyeceğin takılması, rahatsız edici ve korkutucu bir durumdur. Bununla birlikte, boğulma belirtilerini tanımak ve acil durumlarda ne yapılacağını bilmek kişinin hayatını kurtarmaya yardımcı olmaktadır. Yiyecek yutma işlemi, istemsiz kas hareketlerini içerir. Çoğu zaman, bu kas hareketleri gıdanın boğaza sıkışmasını veya takılmasını önlemektedir. İlk olarak dil, yemeği boğazın arkasına doğru iter. Burası, yemek borusu ve nefes borusu açıklıklarının yerleştirildiği yerdir. Kişi yutkunurken, epiglot olarak adlandırılan bir kıkırdak kapağı ön boruyu kapatır ve bu geçici olarak nefes almayı durdurur ve yiyeceğin solunum yollarına girmesini önler. Aynı zamanda, üst özofagus sfinkteri adı verilen kas gevşeterek gıdaların yemek borusu içine girmesini sağlamaktadır.

Bununla birlikte, bazen yiyecekler yemek borusunda sıkışıp boğazda veya göğüste rahatsız edici bir his yaşanmasına sebep olmaktadır. Diğer zamanlarda epiglot, yutma sırasında yemeğin solunum yollarına girmesine izin verecek şekilde yeterince kapanmaz ve buda, boğulmaya neden olmaktadır. Her iki tıkanma tipi de ağrı ve rahatsızlığa neden olmaktadır. Bununla birlikte ön borudaki tıkanıklık, acil tıbbi durum gerektirmektedir.

Acil Bir Durum Olup Olmadığı Nasıl Anlaşılır?

Yiyecekler nefes borusuna girdiğinde, hava yolları kısmen veya tamamen bloke olmaktadır. Bazen kalıcı veya güçlü öksürük, yiyeceği yerinden oynatmaktadır. Diğer zamanlarda, soluk borusunda veya ses kutusunda oluşan tıkanıklık boğulmaya neden olmaktadır. Boğulma, solunum yollarının akut tıkanmasından kaynaklanan solunum güçlüğü anlamına gelmektedir. Boğulan kişi öksürmek için yeterince hava solumaktadır veya solumaya çalışmaktadır. Kişinin boğulduğunu gösteren belirtiler vardır ve bu belirtiler aşağıdaki gibidir:

• Sessiz öksürme veya tıkanma
• Hırıltı
• Boğazı tutma
• Konuşamama ya da nefes alamama
• Cyanosis denilen ciltte mavi renk yani morarma

Konuşamayan, öksüren veya nefes alamayan kişi Heimlich manevrasına ihtiyaç duyabilmektedir. Aynı zamanda karın iticileri olarak da bilinen bu prosedür, nefes borusundaki tıkanıklığı boşaltmak için karına zorla baskı uygulanmasını içermektedir.

Heimlich Manevrası

Heimlich manevrası yalnızca acil durumlarda gereklidir. Kişi Heimlich manevrasını bilinçli olarak ve sadece boğulan biri üzerinde yapmalıdır. Bu prosedür, hamileliğin son dönemlerinde, 1 yaşın altındaki çocuklarda veya kadınlar için uygun bir yöntem değildir. Ayrıca bunu yapmadan önce, kişiye boğuluyor musun? Diye sorarak onay almalıdır. Sadece kişi başını sallarsa, konuşamıyor, öksürüyor ya da nefes alamıyorsa bu manevra ile devam etmelidir. Heimlich manevrasını gerçekleştirmek için sırayla uygulanması gereken adımlar vardır. Bu adımlar aşağıdaki gibidir:
• Adım 1: Kişinin arkasında durulmalıdır ve her iki koluyla belinin çevresine sarılmalıdır.
• Adım 2: Bir yumruk sıkılarak, kişinin göbeğinin üstünde ve göğüs kafesinin altında olacak şekilde yumruk yerleştirilmelidir.
• Adım 3: Sıkılmış yumruk diğer eliyle sıkılmalıdır.
• Adım 4: Sıkılmış yumruk göğüs kafesinin altında hızlıca geriye ve yukarı doğru itilmelidir. Bu hareket hızlı bir şekilde 6-10 kez tekrarlanmalıdır.
• Adım 5: Obstrüksiyon hava yollarından çıkıncaya veya acil servis gelene kadar karın itme işlemi gerçekleştirmeye devam edilmelidir.
• Adım 6: Kişi boğulmaktan kurtulmuş olsa bile, kişinin mümkün olan en kısa sürede tıbbi yardım alması sağlanmalıdır.
Eğer kişi nefes almayı keserse ve tepkisizleşirse, kardiyopulmoner resüsitasyon (CPR) almalıdır. Boğulma sırasında yalnız olan kişinin Heimlich manevrasını kendi üzerinde yapması gerekebilir. Bunu yapması için bir sandalye varsa, manevrayı yaparken sandalyenin arkasına yaslanmalıdır. Bu, hava yollarındaki tıkanıklıkların atılmasına yardımcı olmaktadır.

Gıda Engellerini Kaldırmak

Kişi boğulmadığı sürece, boğaza sıkışmış yiyecekler her zaman önemli bir tıbbi acil durum değildir. Eğer kişi boğulmazsa, sert öksürmek yemeğin boğazdan atılmasına yardımcı olmaktadır. Bazen tıkanma, yemek borusunda meydana gelmektedir ve buna yiyecek bolusu etkisi (FBI) denmektedir. Her ne kadar rahatsız edici olsa da, tıp uzmanları yemek borusu FBI’sının boğulma kadar önemli tıbbi acil durum olduğunu düşünmemektedir. Yemek borusunda sıkışmış yiyecek bulunan kişiler, bu yiyeceğin atılmasına yardımcı olmak için bazı ipuçlarını deneyebilir ve bunlar aşağıdaki gibidir:

• Sıvıların veya yumuşak yiyeceklerin yutulması: Bu, yiyeceğin yağlanmasına veya aşağı doğru itilmesine yardımcı olmaktadır.
• Efervesan tabletler alınması: Bu reçetesiz satılan tabletler karbon dioksit gazının oluşmasına neden olur ve bu da yiyecek tıkanıklıklarının aşağı doğru iterek gevşetilmesine yardımcı olmaktadır.
• Gazlı içecekler içmek: Bunlar efervesan tabletlere benzer şekilde çalışmaktadır.
• Simetikon alınması: Bu ilaç gaz kabarcıklarının daha yoğun bir şekilde bir araya getirilmesine yardımcı olmaktadır. Bu, yemek borusunda yiyecek tıkanıklığının giderilmesine yardımcı olabilecek baskılara neden olmaktadır.

Paylaş